kc station

…vakbonden moeten zich actiever inschakelen in een hervormingsagenda…

Door een stevige eindejaarsverkoudheid heb ik deze week het vragenuurtje in de Kamer eens vanuit mijn zetel moeten volgen, een ietwat ander perspectief. Prominent op het menu: de dreigende stakingsgolf bij de NMBS. De kans groeit dat in de eerste maand van 2016 het spoor vijf dagen plat zal liggen. Logischerwijs zorgt dat voornemen voor een storm van reacties, vooral van ongeloof en verontwaardiging.

Als er op donderdag parlementaire vragen worden gesteld over NMBS, gaat dat in acht op de tien gevallen over stakingen. Dat heeft uiteraard met de veelheid aan acties te maken, maar ook met het gebrek aan politieke ambitie voor een beter openbaar vervoer. Uiteraard is er in elke partij wel een geëngageerde spoorman/-vrouw. Maar als het over de NMBS gaat in het vragenuurtje of op partijcongressen, is dat bijna altijd om af te geven op ‘de stakers’.

Afgelopen weekend haalde Gwendolyn Rutten (Open Vld) fors uit naar de spoorwegen. Het vernieuwingscongres bij de Vlaamse liberalen was blijkbaar vooral bedoeld om de oude antisyndicale voorstellen nog eens van onder het stof te halen. Electoraal een quick win, wellicht. Maar het wordt tijd dat de nieuwe generatie liberalen eens eigen manifesten schrijft in plaats van de oude steeds weer af te stoffen. Tegen de vakbond zijn is niet voldoende om progressieve hervormers te zijn.

Een partij als Open Vld zingt trouwens het best een toontje lager als het gaat over de NMBS. Deze NMBS is niet zomaar een PS-FGTB-product. Sinds 1999 zetelen er ook liberalen in de federale regering. In de mooiste en grootste kantoren van onze spoorwegen vind je heel wat toppers van blauwe signatuur. In deze en vorige regeringen liggen liberalen mee aan de basis van een desinvestering in openbaar vervoer. Iemand moet Fientje Moerman toch ook eens vertellen dat een ex-minister - met allerlei voordelen waarvan de conducteur alleen maar kan dromen - niet de meest geloofwaardige woordvoerder is om af te geven op de voordelen bij het spoor.

Ik denk nog altijd dat het gros van de spoormedewerkers het vooral goed voorhebben met de reiziger. Net daarom moeten de vakbonden zich actiever inschakelen in een hervormingsagenda. Het is dus ook mijn overtuiging dat de spoorvakbonden een stuk minder gretig moeten zijn in het grijpen naar het stakingsmiddel. Het is een vergissing van formaat om zich te vervreemden van hun belangrijkste bondgenoot, de reiziger. Een goed bedoelde carpoolservice voor studenten met examens verandert daar niets aan.

Maar de focus van nogal wat partijen op de stakingen is een gemakkelijkheidsoplossing. Het is een vluchtroute om het niet te hebben over waar het echt over moet gaan. En dat is hoe we van vervelende files afraken en welke rol een spoormaatschappij daarin kan spelen. De beheersovereenkomsten tussen de overheid, Infrabel en de NMBS moeten begin 2016 eindelijk vernieuwd worden. Zelfs in dit sociaal klimaat moet het de ambitie zijn om van die beheersovereenkomst een groot akkoord te maken.

Een maand geleden achtte zowat iedereen een klimaatakkoord onmogelijk. Vandaag ligt zo’n akkoord op tafel: niet perfect, maar wel een baken van hoop en perspectief. Als 195 landen zo’n akkoord kunnen sluiten, moeten we er in dit landje ook wel in slagen met vakbonden, management en politiek om een hervormingsagenda af te spreken voor de NMBS. Willen we het klimaatakkoord een ambitieus vervolg geven, dan moeten we dringend met de NMBS op het juiste spoor geraken.

Share This